KIT KAYNAKLAR: Sonsuz insan ihtiyaçlarına yetecek mal ve hizmet yoktur. Bu kavramı anlatmak üzere "kıt kaynaklar" kavramı kullanılır.Bir malın üretim aşamasında alternatif kullanım alanları olduğundan bu kullanım alanları arasında bir tercih yapılır. Örneğin demir otomobil yapımında kullanılabileceği gibi demiryolu,köprü,baraj yapımında da kullanılabilir.Bu tercihi aile,firma,devlet gibi karar birimleri yapar. Tercih daima maksimum tatmini saglayacak şekilde yapılır. İşte ekonomi sınırlı,kıt kaynakların(örneğimizde demir) sınırsız insan ihtiyaçlarını (otomobil,köprü,baraj) karşılamakta kullanımını inceleyen sosyal bir bilimdir.
İhtiyaç: Zorunlu olan ve zorunlu olmayan ihtiyaçlar olarak ayrılabilir İhtiyacın zorunlu olup olmadığı kişinin gelir ve kültür düzeyine. yaşanılan zamanın gereklerine ,mekana ve alışkanlıklara göre değişir.Bu açıdan,kişi için faydasına bakılmaksızın,sigara ve uyuşturucu maddeler de bağımlısı için ihtiyaç kapsamındadır
Fayda : İhtiyacı giderme esastır. Bu bağlamda alkol de alkolik biri için faydalıdır.
Mal ve Hizmetler: Tüketim ve üretim malları olarak ikiye ayrılabilir.Başka malların üretimnide kullanılan mallar üretim malarıdır(örn toprak, demir.) Tüketim malları dayanıklı ve dayanıksız tüketim malları olarak ikiye ayrılır. Buzdolabı,elbise kullanılınca tükenmeyen malar dayanıklı tüketim malları iken ekmek, şeker dayanıksız tüketim mallarıdır.Mallar serbest mallar(hava) ve ekonomik mallar(fiyatı olan) olarak da ayrıma tabi tutulabilir.
Üretim: Dört şekilde olur:
Şekil değişikliği ile
Mekan değişikliği ile
Zaman değişikliği ile
Mülkiyet değişikliği ile: Kumaştan elbise yapmak bir üretimdir. : Bir malı bol olduğu bölgeden alıp kıt oldugu bölgeye taşımak üretimde bulunmaktır.: Bir malı bol olduğu dönemde saklayarak kıt olduğu dönemde ihtiyaca hazır bulundurulması malın faydasını artırdığından üretimdir.: Malın daha fazla ihtiyacı olana doğru sahip değiştirmesi şeklinde olur.Not: Doktor, mühendis, danışman hizmetleri de üretimdir.
Üretim faktörleri:
Emek(işgücü): Geliri ücrettir.
Tabiat(petrol,toprak,akarsu): Geliri ranttır.
Sermaye(makina,techizat,alet,malzeme): Geliri faizdir.İnsan yapımıdı olan tek üretim faktörüdür. Ülkelerin gelişmişlik ölçümünde en önemli unsurdur Not: Müteşebbis(girişimci), kimilerince dördüncü üretim faktörü kabul edilirken kimi ekonomistler girişimciyi emek kapsamında görür.-Para, finans kapitali(sermaye) sayılır ve ancak sermaye malları satın alındığında üretim faktörü olur.
Yatırım: Sermaye mallarındaki ve techizat stokundaki artıştır. Bir fabrikadaki malların yenilenmesi ya da yeni makina ilavesi de yatırımdır. Ev fabrika,hisse senedi satın almak yatırım değildir; çünkü,sermaye malları stokunda bir artış olmamıştır.yalnızca bir el değiştirme söz konusudur. Yatırım yeni üretim kapasiteleri yaratabilmaktir.
Dört Ekonomik Problem: Ne üretilecek, nasıl üretilecek, ne tüketilecek, kim tüketecek.
Alternatif Maliyet: Bir malın üretimini bir birim artırmak için başka bir maldan vazgeçilmesi gereken mal miktarıdır. Aynı sınırlı kaynaklar ile 10 birim X ya da 20 birim Y malı üretilebiliyorsa 1 birim X malı üretmenin fırsat maliyeti vazgeçilen 2 birim Y malıdır.
EKONOMİ Nedir? | Temel Kavramlar
Gönderen
TsMkNet
25 Haziran 2009 Perşembe
Etiketler: EKONOMİ Nedir?
0 yorum:
Yorum Gönder